Bản đồ & địa hình
Đọc bản đồ, đường đồng mức, toạ độ, GPS, đồng bằng, núi, cao nguyên, thác và bờ biển Việt Nam.
10 bài · viết cho học sinh, phụ huynh và thầy cô
Tỉ lệ, kí hiệu, hướng bắc: ba chìa khoá đọc bản đồ cho học sinhĐọc bản đồ cần ba thứ: tỉ lệ đổi 1 cm trên giấy ra mét ngoài đời, kí hiệu trong bảng chú giải và mũi tên bắc để xoay tờ giấy khớp với con đường.Đường đồng mức dễ hiểu: cắt lớp quả núi đất nặn bằng nước để vẽ bản đồĐường đồng mức nối các điểm cùng độ cao; đường sát nhau là dốc, thưa là thoải, chữ V là thung lũng. Tự làm núi đất nặn trong hộp nước để vẽ thử.Kinh tuyến, vĩ tuyến cho học sinh: tự đo vĩ độ trường em bằng bóng nắngVĩ độ đo khoảng cách tới xích đạo, kinh độ đo khoảng cách tới kinh tuyến Greenwich. Hà Nội ở khoảng 21° Bắc; tự đo lại bằng một cây que và bóng nắng trưa.Định vị vệ tinh cho học sinh: điện thoại tìm ra chỗ em đứng bằng cách nàoĐiện thoại nghe tín hiệu có ghi giờ từ ít nhất bốn vệ tinh cao khoảng 20.000 km, đổi thời gian tín hiệu đi thành khoảng cách rồi tìm điểm giao nhau.Phù sa bồi đồng bằng thế nào: so sánh châu thổ sông Hồng và sông Cửu LongPhù sa là đất mịn sông cuốn từ núi, lắng ở vùng thấp và cửa biển thành châu thổ. Sông Hồng bị quây đê, sông Cửu Long để nước nổi tràn đồng hằng năm.Hoàng Liên Sơn và đỉnh Fansipan: núi cao lên từ đâu, lạnh tới mức nàoFansipan cao 3.143 m, đỉnh cao nhất Đông Dương. Không khí lên cao 100 m nguội khoảng 0,6 °C, nên đỉnh núi lạnh hơn đồng bằng gần 18 °C và có lúc có tuyết.Cao nguyên là gì: Mộc Châu, Lâm Viên, Đắk Lắk khác nhau ở loại đá nàoCao nguyên là vùng đất cao trên 500 m, mặt trên khá bằng, sườn dốc. Mộc Châu nằm trên đá vôi, Lâm Viên trên granit, Đắk Lắk trên bazan cho đất đỏ.Thác nước hình thành thế nào: Bản Giốc trên đá vôi, Dray Nur trên bazanThác hình thành nơi lòng sông có bậc hẫng, thường do đá cứng nằm trên đá mềm. Bản Giốc chảy qua bậc đá vôi nhiều tầng, Dray Nur đổ qua vách bazan núi lửa.Các dạng bờ biển Việt Nam: mũi, vịnh, đầm phá, đảo nhận ra thế nàoBờ biển Việt Nam dài hơn 3.260 km với đủ dạng: mũi đá, vịnh kín gió, đầm phá nước lợ sau dải cát, bờ bùn rừng ngập mặn và hàng nghìn đảo lớn nhỏ.Tự vẽ bản đồ khu phố: đo bằng bước chân, la bàn điện thoại và giấy kẻ ôTự vẽ bản đồ khu phố qua năm bước: đo độ dài bước chân, đếm bước và đọc hướng từng đoạn, chọn tỉ lệ, vẽ bằng thước đo độ, rồi thêm kí hiệu và chú giải.